مرکز مطالعات ايران و بالکان
کمک به مرکز
Date History

مرگ "امان اللَّه خان" پادشاه پيشين و باني نظام سلطنتي در افغانستان (1960م)


امان اللَّه خان، پادشاه پيشين افغانستان، در 11 دسامبر 1862م به دنيا آمد. پدرش اميرحبيب اللَّه خان، حاكم افغانستان بود و امان اللَّه خان، پس از كشته شدن پدرش، در 20 فوريه 1919م در 57 سالگي به حكومت اين كشور رسيد. او به جنگ‏هاي طولاني قبايل افغاني عليه انگلستان پايان داد و با امضاي معاهده‏اي در سال اول زمام‏داري خود، صلح را ميان دو كشور افغانستان و انگليس برقرار كرد. امان‏اللَّه‏خان سپس با امضاي معاهده ديگري با شوروي، كه به تازگي بلشويك‏ها در آن كشور بر تزارها پيروز شده بودند و هم‏چنين انعقاد پيمان‏هايى با ايران و تركيه تلاش كرد كه استقلال افغانستان را به ثبوت برساند. امان‏اللَّه‏خان، اولين رئيس يك كشور اسلامي بود كه رژيم كمونيستي و الحادي لنين را در شوروي به رسميت شناخت و دو ماه پس از كسب قدرت، يك هيأت سياسي را روانه آن كشور كرد. از آن طرف نيز، اولين هيأت رسمي كه از سوي نظام كمونيستي شوروي به خارج از آن كشور سفر كرد يك هيأت روسي بود كه در سپتامبر 1919م وارد كابل گرديد. امان‏اللَّه‏خان در فاصله سال‏هاي 1927 و 1928م يك سفر زنجيره‏اي به كشورهاي فرانسه، سوئيس، آلمان، بلژيك، انگليس، هلند، تركيه، هندوستان، مصر و ايران به عمل آورد. او به شدت شيفته مظاهر تمدن غرب بود و روابط صميمانه‏اي با رضاخان پهلوي در ايران و مصطفي كمال آتاتورك در تركيه برقرار كرد. امان اللَّه خان همگام با سران تركيه و ايران، برنامه‏هاي ضدديني خود را در افغانستان به مرحله اجرا گذاشت و فساد غرب را به كشور مسلمان افغانستان كشاند. وي با رواج بي‏حجابي و ايجاد مدارس مختلط، دستور داد تا مردم مسلمان افغانستان، همگام با ايران، به سبك اروپائيان، با كلاه شاپو رفت و آمد كنند. امان اللَّه خان عناد خاصي با روحانيون مسلمان داشت و محدوديت‏هاي متعددي براي آنان ايجاد نمود. اين امر موجبات شورش قبايل مسلمان افغاني را فراهم ساخت و در نتيجه امان اللَّه خان كه درصدد انجام اصلاحات اجتماعي جديدي براي زنان مسلمان افغانستان بود در سال 1929م پس از يازده سال سلطنت از قدرت سرنگون گرديد. وي پس از آن مخفيانه به قندهار، هندوستان و سپس ايتاليا گريخت و بيش از سي سال خبري از او منتشر نشد تا اين كه در 25 آوريل 1960م پس از يك دوره طولاني بيماري، در 98 سالگي در سوئيس درگذشت.

تمامی حقوق متعلق به مرکز مطالعات ایران، بالکان و اروپای مرکزی می باشد. طراحی توسط پورتال ایمن