مرکز مطالعات ايران و بالکان
کمک به مرکز
Date History

مرگ "جان داويدسُن راكْفِلِر" سرمايه‏دار معروف امريكايي (1938م)


جان داويدسُن معروف به راكْفِلِر، ثروت‏مند افسانه‏اي امريكا و مؤسس شركت نفتي استاندارد اويل، در هشتم ژوئيه 1839م در نيويورك به دنيا آمد. وي سال‏هاي اوليه زندگي را با فقر و تهي‏دستي گذراند اما از جواني به تجارت روي آورد و در 31 سالگي با مشاركت عده‏اي، سهام يك پالايشگاه را خريد. بدين ترتيب با سرمايه يك ميليون دلار شركت نفتي استاندارد اويل را تأسيس نمودو طي چهار سال با به كار بستن فنون اقتصادي مقام اول پالايش نفتي امريكا را به دست آورد. راكفلر در چهل سالگي به مدد سرمايه‏اي كه از رقابت با ساير بازرگانان كسب كرده بود، طي چندين سال به خريد پالايشگاه‏هاي كوچك محلّي مبادرت ورزيد و همه آنها را در مجتمع توليدي واحدي متمركز ساخت. وي در سايه مناقصه‏هاي قابل توجه، شبكه‏هاي خطوط آهن نيويورك و انحصار تصفيه نفت منطقه‏اي ديگر را به دست آورد. راكفلر به تدريج در مناطق ديگر امريكا پالايشگاه‏هايى را تأسيس كرد و به اين ترتيب شبكه فروش عظيمي را به راه انداخت. سپس كمپاني‏هاي حمل و نقل نفت از راه لوله‏هاي نفتي را نيز يكي پس ازديگري به انحصار خود درآورد و بدين ترتيب توانست انحصار پالايش و حمل و نقل را در سراسر امريكا به دست آورد. در دهه 1880م، كمپاني استاندارد اويل كه به وسيله راكفلر تأسيس شده بود، به عنوان اولين تراست عظيم نفتي جهان شناخته شد. اندكي پس از سال 1900م ،راكفلر اغلب رقباي خود را از ميدان بيرون راند و خود يكّه‏تاز شبكه توليد، پالايش و توزيع نفت گرديد. راكفلر در دوران حيات خود براي انحراف اذهان عمومي، حدود پانصد ميليون دلار صرف كارهاي خيريه كرد و چندين كليسا، درمانگاه و بيمارستان و نيز دانشگاه شيكاگو را تأسيس و احداث نمود. تشكيلات راكفلر تنها به سبب دارابودن قدرت مالي توانست در بحران مالي دهه 1930برقرار بماند و كمترين ضرر را بدهد. راكفلر به عنوان ثروت‏مندترين مرد امريكا در آغاز قرن بيستم، به دليل نفوذ و قدرت مالي خود، بر سياست امريكا نيز تاثير بسيار گذارد. در سال‏هاي آخر عمر راكفلر، مسئوليت امور بر عهده پسرش قرار گرفت و جان داويدسُن راكْفِلِر كه آرزو داشت يك‏صد سال عمر كند، سرانجام در 16 نوامبر 1937م در نود و نه سالگي درگذشت. او هنگام مرگ در رأس يك دودمان متحوّل و سرمايه دار قرار داشت و تمامي سرمايه‏داران مشهوري كه با نام راكْفِلِر پس از وي در عرصه اقتصاد و سياستِ امريكا ظاهر شدند، عموماً از نزديكان او مي‏باشند.

تمامی حقوق متعلق به مرکز مطالعات ایران، بالکان و اروپای مرکزی می باشد. طراحی توسط پورتال ایمن